Μόλις 80 νοικοκυριά σε Σούλι και Φιλιάτες

ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Με αυστηρά καθορισμένο αριθμό δικαιούχων ξεκινά η εφαρμογή του προγράμματος οικονομικής ενίσχυσης για τη μόνιμη μετεγκατάσταση νοικοκυριών σε περιοχές που αντιμετωπίζουν σοβαρό δημογραφικό πρόβλημα. Στη Θεσπρωτία, παρά τις σημαντικές ανάγκες ενίσχυσης του πληθυσμού, το πρόγραμμα προβλέπει την επιδότηση μόλις 80 νοικοκυριών, με το συνολικό ποσό της ενίσχυσης να μπορεί να φτάσει τις 800.000 ευρώ.

Η νέα Κοινή Υπουργική Απόφαση, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β΄ 6139/9.10.2026, καθορίζει αναλυτικά τους όρους συμμετοχής, τα ποσά και τη γεωγραφική κατανομή των δικαιούχων. Από τη Θεσπρωτία εντάσσονται αποκλειστικά οι Δήμοι Σουλίου και Φιλιατών, ενώ εκτός του προγράμματος παραμένει ο Δήμος Ηγουμενίτσας.

Η πλατφόρμα υποβολής αιτήσεων ανοίγει σήμερα, Τετάρτη 14 Οκτωβρίου, σύμφωνα με την ανακοίνωση του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.

Από 40 νοικοκυριά σε Σούλι και Φιλιάτες

Η υπουργική απόφαση θέτει συγκεκριμένο ανώτατο αριθμό ωφελουμένων για κάθε περιοχή. Στον Δήμο Σουλίου προβλέπεται η ένταξη έως 40 νοικοκυριών και στον Δήμο Φιλιατών άλλων 40.

Πρόκειται για το μέγιστο όριο που μπορεί να καλυφθεί και όχι για εγγυημένο αριθμό νέων εγκαταστάσεων. Η πραγματική αξιοποίηση του προγράμματος θα εξαρτηθεί από το ενδιαφέρον που θα εκδηλωθεί και την πλήρωση των προβλεπόμενων προϋποθέσεων.

Αντίστοιχα, στην Περιφερειακή Ενότητα Ιωαννίνων προβλέπονται 80 δικαιούχοι, κατανεμημένοι ανά δέκα στους Δήμους Βορείων Τζουμέρκων, Δωδώνης, Ζαγορίου, Ζίτσας, Κόνιτσας, Μετσόβου και Πωγωνίου, καθώς και στη Δημοτική Ενότητα Παμβώτιδος του Δήμου Ιωαννιτών.

Συνολικά, επομένως, για ολόκληρη την Ήπειρο προβλέπονται έως 160 ωφελούμενα νοικοκυριά, με δυνητική χρηματοδότηση 1,6 εκατομμυρίων ευρώ.

Δεν επιδοτείται η μετακόμιση από άλλον δήμο της Ηπείρου

Μία από τις σημαντικότερες παραμέτρους της νέας απόφασης αφορά τον τόπο από τον οποίο προέρχονται οι υποψήφιοι δικαιούχοι.

Σύμφωνα με το άρθρο 5 της ΚΥΑ, από τους επιλέξιμους δήμους προέλευσης εξαιρούνται όλοι οι δήμοι των Περιφερειών Ηπείρου, Δυτικής Μακεδονίας, Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Βορείου και Νοτίου Αιγαίου.

Αυτό σημαίνει ότι ένας κάτοικος της Ηγουμενίτσας δεν μπορεί να λάβει την ενίσχυση απλώς μεταφέροντας την κατοικία του στον Δήμο Σουλίου ή στον Δήμο Φιλιατών. Το πρόγραμμα απευθύνεται κατά βάση σε νοικοκυριά που μετακινούνται από επιλέξιμες περιοχές της υπόλοιπης χώρας, όπως η Αττική και η Κεντρική Μακεδονία, καθώς και σε Έλληνες πολίτες που επιστρέφουν από άλλα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εφόσον πληρούν τα κριτήρια.

Η προϋπόθεση αυτή περιορίζει σημαντικά το πεδίο εφαρμογής του μέτρου, αφού δεν επιτρέπει την επιδοτούμενη μετακίνηση πληθυσμού μεταξύ γειτονικών περιοχών της Ηπείρου.

Πώς θα καταβληθούν τα 10.000 ευρώ

Η οικονομική ενίσχυση ανέρχεται σε 10.000 ευρώ ανά νοικοκυριό, ανεξαρτήτως αν πρόκειται για ένα άτομο ή οικογένεια με περισσότερα μέλη.

Το ποσό καταβάλλεται σε δύο ισόποσες δόσεις των 5.000 ευρώ. Η πρώτη καταβάλλεται μετά την οριστική έγκριση της αίτησης και η δεύτερη αφού συμπληρωθεί ένας χρόνος αποδεδειγμένης μόνιμης παραμονής στην περιοχή.

Η νέα απόφαση προβλέπει, ωστόσο, και τη δυνατότητα προκαταβολής της πρώτης δόσης, πριν από την προέγκριση, προκειμένου να καλυφθεί μέρος των αρχικών εξόδων της μετακόμισης. Για τη χορήγησή της απαιτείται προηγούμενος έλεγχος συγκεκριμένων δικαιολογητικών και ανάληψη της υποχρέωσης συμπλήρωσης των υπόλοιπων στοιχείων εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών.

Στο πρόγραμμα μπορούν να συμμετέχουν τόσο μεμονωμένα άτομα όσο και οικογένειες. Η κατοικία εγκατάστασης μπορεί να είναι ιδιόκτητη, μισθωμένη ή να έχει παραχωρηθεί από συγγενικό πρόσωπο έως δεύτερου βαθμού.

Βασική προϋπόθεση αποτελεί η πραγματική μεταφορά της κύριας κατοικίας, η οποία ελέγχεται με τα απαιτούμενα φορολογικά στοιχεία και με αυτοψία από αρμόδια επιτροπή του δήμου.

Η απόφαση καλύπτει, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, και μετεγκαταστάσεις που πραγματοποιήθηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2025, ενώ περιλαμβάνει ειδικές ρυθμίσεις για αποφοίτους πανεπιστημιακών τμημάτων.

Μέχρι το 2028, εφόσον υπάρχουν διαθέσιμες θέσεις

Το πρόγραμμα έχει συνολικό ανώτατο αριθμό 1.000 νοικοκυριών για τις περιοχές της χώρας στις οποίες εφαρμόζεται, με συνολικό προϋπολογισμό έως 10 εκατομμύρια ευρώ.

Η καταληκτική ημερομηνία εφαρμογής του έχει οριστεί η 31η Δεκεμβρίου 2028, ωστόσο μπορεί να ολοκληρωθεί νωρίτερα, εφόσον καλυφθεί ο μέγιστος αριθμός δικαιούχων ή εξαντληθεί ο διαθέσιμος προϋπολογισμός.

Οι αιτήσεις υποβάλλονται ηλεκτρονικά μέσω του gov.gr, στην εφαρμογή του Προγράμματος Δημογραφικής Ανάπτυξης, ενώ αρμόδιος για τη χορήγηση της οικονομικής ενίσχυσης είναι ο ΟΠΕΚΑ.

Το δημογραφικό πρόβλημα απαιτεί περισσότερα από ένα επίδομα

Για τους Δήμους Σουλίου και Φιλιατών, η ένταξη στο πρόγραμμα δημιουργεί μια πρόσθετη δυνατότητα προσέλκυσης νέων κατοίκων, σε περιοχές που εδώ και χρόνια βρίσκονται αντιμέτωπες με τη μείωση και τη γήρανση του πληθυσμού.

Ωστόσο, το ανώτατο όριο των 40 νοικοκυριών ανά δήμο αποτυπώνει και τις περιορισμένες δυνατότητες παρέμβασης του συγκεκριμένου μέτρου.

Ακόμη και στην περίπτωση πλήρους αξιοποίησης των διαθέσιμων θέσεων, η δημογραφική ενίσχυση θα παραμείνει περιορισμένη σε σχέση με το εύρος του προβλήματος.

Το ουσιαστικό ζήτημα για τις ορεινές και ακριτικές περιοχές της Θεσπρωτίας δεν είναι μόνο να δοθεί ένα οικονομικό κίνητρο για την αρχική εγκατάσταση, αλλά να δημιουργηθούν οι συνθήκες που θα επιτρέψουν στους νέους κατοίκους να παραμείνουν.

Η απασχόληση, η πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, η λειτουργία των σχολείων, οι μεταφορές και οι βασικές υποδομές αποτελούν καθοριστικούς παράγοντες για την πραγματική αναζωογόνηση της υπαίθρου.

Το πρόγραμμα μετεγκατάστασης αποτελεί ένα πρώτο οικονομικό εργαλείο. Η αποτελεσματικότητά του, όμως, θα κριθεί στην πράξη, από τον αριθμό των οικογενειών που θα επιλέξουν τους δύο δήμους της Θεσπρωτίας και κυρίως από το κατά πόσο θα μπορέσουν να χτίσουν εκεί μόνιμα τη ζωή τους.