ΚΟΡΥΦΗ ΤΟΥ ΠΑΓΟΒΟΥΝΟΥ Ο ΤΟΕΒ ΠΑΡΑΜΥΘΙΑΣ
Η οικονομία του νομού Θεσπρωτίας στηρίζεται κυρίως στον πρωτογενή τομέα με ιδιαίτερα σημαντική και την αγροτική του παραγωγή. Τα τελευταία όμως χρόνια παρουσιάζει αυξομειώσεις με τάση να υποχωρεί σε μεγάλο βαθμό σύμφωνα με τα στοιχεία του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος του νομού. Τα κυριότερα αγροτικά προϊόντα του νομού είναι τα εσπεριδοειδή και τα ελαιοκομικά, ενώ η παραγωγή συνδέεται με την γεωμορφολογία του εδάφους, αφού πάνω από το 80% της γεωγραφικής κατανομής είναι ημιορεινό και ορεινό.
Οι καλλιεργήσιμες εκτάσεις του νομού έχουν αρκετά προβλήματα, τόσο εξαιτίας των βροχοπτώσεων κυρίως την περίοδο του φθινόπωρο αλλά και εξαιτίας του οδικού δικτύου που σε αρκετές επαρχιακές περιοχές είναι ακατάλληλο για να περάσουν αγροτικά μηχανήματα ώστε να μπορούν να γίνουν οι απαραίτητες βελτιώσεις στα χωράφια ώστε να είναι πιο αποδοτικά.
Την κατάσταση αυτή επιτείνει η δυσχέρεια στη λειτουργία των 11 ΤΟΕΒ του νομού. Τέσσερις από αυτούς, Παραποτάμου, Χαμηλής Ζώνης Σκάλας Φιλιατών, Υψηλής Ζώνης Σκάλας Φιλιατών, Ρίζιανης –Κορύτιανης, δεν λειτουργούν εδώ και χρόνια, ο καθένας για διαφορετικούς λόγους, με αποτέλεσμα οι εκτάσεις να μένουν ουσιαστικά ακαλλιέργητες.
Παράλληλα όμως και οι επτά ΤΟΕΒ που συνεχίζουν να λειτουργούν, Ραγίου – Κεστρίνης, Σαγιαδας –Ασπροκκλησίου, Βρυσέλλας, Πεδιάδας Παραμυθιάς, Αχέροντα –Γλυκής, Ελαίας Φιλιατών, Νεοχωρίου, αντιμετωπίζουν και αυτοί προβλήματα καθώς δεν μπορούν να ανταποκριθούν στα πάγια έξοδά τους, με αποτέλεσμα κι άλλα στρέμματα να παραμένουν ακαλλιέργητα και οι αγρότες να περιμένουν να γίνουν γενναίες ρυθμίσεις από το κράτος ή να εγκριθούν προγράμματα στήριξης των ΤΟΕΒ.
Μεγάλη μερίδα των καλλιεργήσιμων εκτάσεων έχει εγκαταλειφθεί με αποτέλεσμα να μην πληρώνεται το σύνολο του κόστους άρδευσης που είχε προϋπολογιστεί καθώς αρκετοί αγρότες αφήνουν τις καλλιέργειες τους καθώς οι αυξήσεις σε αγαθά και υπηρεσίες που καταναλώνει η γεωργία τους οδηγούν στην έξοδο καθώς δεν μπορούν να ανταπεξέλθουν στις υποχρεώσεις τους, ενώ όσοι συνεχίζουν αντιμετωπίζουν και αυτοί δυσκολίες, όπως την ανεπαρκή αγροτική οδοποιία, που ανήκει στους δήμους, οι οποίοι δεν έχουν τους απαραίτητους πόρους για τα αναγκαία έργα.
Οι πρόσφατες ανατιμήσεις στην ενέργεια εκτίναξαν τα κόστη λειτουργίας των αντλιοστασίων, με τους μοναδικούς «εύρωστους» ΤΟΕΒ του Νομού να είναι αυτοί του Ραγίου – Κεστρίνης και Ασπροκκλησίου – Σαγιάδας, καθώς εκεί τη άρδευση γίνεται με φυσική ροή και δεν υπάρχουν ενεργοβόρα αντλιοστάσια, παρά μόνο ένα για αποστράγγιση.
Την ίδια στιγμή, ο εκσυγχρονισμός, έργων που σχεδιάστηκαν και υλοποιήθηκαν 3-4 δεκαετίες πριν, δεν προχωρά. Χαρακτηριστικό είναι ότι μόλις πριν λίγες μέρες άγονος κηρύχθηκε ο διαγωνισμός της Περιφέρειας Ηπείρου για το έργο: «Βελτίωση – εκσυγχρονισμός αρδευτικών έργων ΤΟΕΒ Πεδιάδας Παραμυθιάς» προϋπολογισμού 569.408,00€.
Αντίθετα, ανάδοχος κηρύχθηκε από την οικονομική επιτροπή της Περιφέρειας Ηπείρου για τα «Έργα βελτίωσης υφισταμένου αντλιοστασίου στράγγισης», της Πράξης «Έργα εκσυγχρονισμού, εξοικονόμησης νερού και ενέργειας του δικτύου του ΤΟΕΒ Ραγίου- Κεστρίνης», του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας (ΠΑΑ) 2014-2020, προϋπολογισμού € 95.242,72», έργο που στοχεύει στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκού ώστε ο ΤΟΕΒ Ραγίου – Κεστρίνης, να απαλλαγεί και από το ενεργειακό κόστος του αντλιοστασίου στράγγισης.
Μέσα σε αυτό το τοπίο και με τους γεωπόνους να συστήνουν αλλαγές καλλιεργειών, απότιστα κινδυνεύουν να μείνουν χιλιάδες στρέμματα καλλιεργειών μετά τα τελεσίγραφα της ΔΕΗ προς διάφορους Τοπικούς Οργανισμούς Εγγείων Βελτιώσεων ανά την Ελλάδα, να διακόψει την παροχή ρεύματος σε αντλιοστάσια, τώρα που ξεκινά η νέα αρδευτικής περίοδος, με τον ΤΟΕΒ της Παραμυθιάς να είναι η κορυφή του παγόβουνου.
*Αμαλία Κατσέλη


















