Στις στρατηγικές συμβάσεις το νέο Σωφρονιστικό Κατάστημα Φιλιατών

Στο Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Συμβάσεων Στρατηγικής Σημασίας εντάχθηκε το έργο «Κατασκευή Νέου Σωφρονιστικού Καταστήματος Φιλιατών», με απόφαση της αρμόδιας Κυβερνητικής Επιτροπής, η οποία συνεδρίασε στις 27 Ιουλίου 2026.

Το έργο έχει προϋπολογισμό 25 εκατομμυρίων ευρώ, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, και αφορά τη χωροθέτηση, την κατασκευή και τη λειτουργία Ειδικού Σωφρονιστικού Καταστήματος για κρατουμένους που έχουν καταδικαστεί για εγκλήματα οικονομικής φύσεως. Η εγκατάσταση σχεδιάζεται στον χώρο του πρώην στρατοπέδου του 628 Τάγματος Πεζικού στους Φιλιάτες.

Η ένταξη στο συγκεκριμένο πρόγραμμα επιβεβαιώνει ότι το έργο περιλαμβάνεται πλέον επισήμως στον κυβερνητικό σχεδιασμό και ότι έχει προσδιοριστεί το χρηματοδοτικό του πλαίσιο. Δεν σημαίνει, ωστόσο, ότι αρχίζουν άμεσα οι κατασκευαστικές εργασίες, καθώς θα πρέπει να ακολουθήσουν οι διαδικασίες ωρίμανσης, οι αναγκαίες μελέτες, η συμβασιοποίηση και η δημοπράτηση του έργου. Μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση των παραπάνω σταδίων και την έναρξη της κατασκευής.

Από το κλείσιμο του 628 ΤΠ στη δημιουργία φυλακής

Η εξέλιξη δεν μπορεί να αποσυνδεθεί από το κλείσιμο του στρατοπέδου «Υπολοχαγού Τριάντη» και την κατάργηση του 628 Τάγματος Πεζικού, αποφάσεις που είχαν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στους Φιλιάτες και συνολικά στη Θεσπρωτία.

Ήδη από τον Ιανουάριο του 2025, όταν έγινε γνωστό ότι το στρατόπεδο περιλαμβάνεται στον σχεδιασμό αναδιάρθρωσης των Ενόπλων Δυνάμεων, το Δημοτικό Συμβούλιο Φιλιατών είχε εκφράσει ομόφωνα την κατηγορηματική αντίθεσή του. Στο σχετικό ψήφισμα υποστηριζόταν ότι η απομάκρυνση του στρατοπέδου θα είχε αρνητικές οικονομικές, κοινωνικές και δημογραφικές συνέπειες για έναν ορεινό και παραμεθόριο δήμο που αντιμετωπίζει ήδη προβλήματα πληθυσμιακής συρρίκνωσης.

Ακολούθησε η συγκρότηση Επιτροπής Αγώνα, με τη συμμετοχή της Δημοτικής Αρχής και φορέων της περιοχής. Στις 6 Φεβρουαρίου 2025 πραγματοποιήθηκε συγκέντρωση και πορεία στους Φιλιάτες, ενώ παρέμειναν συμβολικά κλειστά τα δημαρχεία Φιλιατών, Ηγουμενίτσας και Σουλίου. Στις κινητοποιήσεις συμμετείχαν κάτοικοι, εκπρόσωποι της Αυτοδιοίκησης, φορείς, σύλλογοι και μαθητές, με βασικό αίτημα να παραμείνει το 628 Τάγμα Πεζικού στην περιοχή.

Οι αντιδράσεις δεν περιορίζονταν μόνο στην οικονομική δραστηριότητα που συνδεόταν με τη λειτουργία του στρατοπέδου. Οι εκπρόσωποι της περιοχής έθεταν επίσης ζητήματα ασφάλειας, πολιτικής προστασίας και σταθερής κρατικής παρουσίας κοντά στα ελληνοαλβανικά σύνορα. Παρά τις κινητοποιήσεις και τις παρεμβάσεις των τοπικών φορέων, η απόφαση δεν ανακλήθηκε.

Η ανακοίνωση για το σωφρονιστικό κατάστημα

Λίγους μήνες αργότερα, στις 2 Μαΐου 2025, ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης ανακοίνωσε, κατά την επίσκεψή του στους Φιλιάτες, ότι στον χώρο του πρώην στρατοπέδου θα δημιουργηθεί νέο κατάστημα κράτησης.

Η κυβερνητική πλευρά παρουσίασε τότε τη νέα δομή ως παρέμβαση που θα μπορούσε να αντισταθμίσει μέρος των επιπτώσεων από την απομάκρυνση του στρατοπέδου. Ο υπουργός είχε αναφέρει ότι για τη λειτουργία του καταστήματος θα απαιτούνταν περισσότεροι από 300 εργαζόμενοι, μαζί με επιστημονικό προσωπικό. Ο αριθμός αυτός αποτέλεσε κυβερνητική εκτίμηση κατά την ανακοίνωση του έργου και μένει να αποτυπωθεί στις τελικές οργανικές θέσεις και στον σχεδιασμό λειτουργίας της νέας δομής.

Τον Φεβρουάριο του 2026 το κλείσιμο του στρατοπέδου απέκτησε οριστικό χαρακτήρα, έπειτα από γνωμοδότηση του Γενικού Επιτελείου Στρατού ότι δεν υπήρχε πλέον επιχειρησιακή αναγκαιότητα διατήρησής του. Την περίοδο εκείνη είχαν καταγραφεί αντιδράσεις όχι μόνο για την απομάκρυνση του στρατιωτικού σχηματισμού αλλά και για τη σχεδιαζόμενη μετατροπή του χώρου σε σωφρονιστικό κατάστημα.

Το επόμενο θεσμικό βήμα έγινε στις αρχές Ιουλίου 2026, όταν ολοκληρώθηκε η παραχώρηση του ακινήτου από το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας στο Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη. Η ένταξη του έργου στο Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Συμβάσεων Στρατηγικής Σημασίας, λίγες εβδομάδες αργότερα, αποτελεί συνέχεια αυτής της διαδικασίας.

Σε δήλωσή του για τη νέα απόφαση, ο βουλευτής Θεσπρωτίας Βασίλης Γιόγιακας ανέφερε:

«Με την ένταξη στο Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Συμβάσεων Στρατηγικής Σημασίας επιβεβαιώνεται και τυπικά ότι το έργο αποτελεί τμήμα του κυβερνητικού σχεδιασμού, καθώς και ότι έχει προβλεφθεί η χρηματοδότησή του. Συνεχίζουμε να δουλεύουμε ώστε το έργο να περάσει από τον σχεδιασμό στην υλοποίηση, φέρνοντας στους Φιλιάτες και την ευρύτερη περιοχή σημαντικά οφέλη, τόσο από κοινωνική όσο και από οικονομική σκοπιά».

Η ένταξη του έργου αποτελεί, επομένως, ένα ακόμη διοικητικό και χρηματοδοτικό βήμα, χωρίς να κλείνει τη συζήτηση που άνοιξε με την απομάκρυνση του 628 Τάγματος Πεζικού. Για την τοπική κοινωνία το ενδιαφέρον επικεντρώνεται πλέον στο πραγματικό χρονοδιάγραμμα, στο μέγεθος και στα χαρακτηριστικά της δομής, στις θέσεις εργασίας που τελικά θα δημιουργηθούν, καθώς και στους όρους ασφάλειας και λειτουργίας της μέσα στον αστικό ιστό των Φιλιατών.