ΜΕΓΑΛΟ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ 10.000 ΕΥΡΩ
Ιδιαίτερα αυξημένο ενδιαφέρον καταγράφεται για το πρόγραμμα οικονομικής ενίσχυσης των 10.000 ευρώ που απευθύνεται σε πολίτες και οικογένειες οι οποίοι επιθυμούν να εγκατασταθούν μόνιμα σε περιοχές της ελληνικής περιφέρειας. Η Θεσπρωτία συγκαταλέγεται στις περιοχές με σημαντική ανταπόκριση, καθώς οι αιτήσεις που έχουν κατατεθεί ξεπερνούν κατά πολύ τις διαθέσιμες θέσεις.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποίησε το Mononews, στην Περιφερειακή Ενότητα Θεσπρωτίας έχουν υποβληθεί 201 αιτήσεις, όταν το πρόγραμμα προβλέπει την ενίσχυση μόλις 80 νοικοκυριών, με κατανομή 40 θέσεων στον Δήμο Σουλίου και άλλων 40 στον Δήμο Φιλιατών.
Πρόκειται για μια αναλογία περίπου 2,5 αιτήσεων ανά διαθέσιμη θέση, η οποία αναδεικνύει τόσο το ενδιαφέρον που υπάρχει για τη συγκεκριμένη οικονομική ενίσχυση όσο και τα περιορισμένα περιθώρια κάλυψης της ζήτησης με τον σημερινό σχεδιασμό.
Τα στοιχεία αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία αν συνεκτιμηθεί το έντονο δημογραφικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι δύο δήμοι, με τη συνεχή μείωση και γήρανση του πληθυσμού να αποτελούν βασικές προκλήσεις για το μέλλον των τοπικών κοινωνιών.
Το δημογραφικό αποτύπωμα σε Σούλι και Φιλιάτες
Η ανάγκη ενίσχυσης του πληθυσμού δεν είναι θεωρητική. Αποτυπώνεται στα επίσημα στοιχεία των απογραφών, τα οποία καταγράφουν σημαντική πληθυσμιακή συρρίκνωση στη θεσπρωτική ενδοχώρα.
Στον Δήμο Φιλιατών ο μόνιμος πληθυσμός μειώθηκε από 7.710 κατοίκους το 2011 σε 6.347 το 2021, καταγράφοντας απώλειες 1.363 κατοίκων ή περίπου 17,7% μέσα σε μία δεκαετία.
Αντίστοιχα, στον Δήμο Σουλίου ο πληθυσμός υποχώρησε από 10.063 κατοίκους σε 8.759, μείωση που αγγίζει το 13%.
Συνολικά, οι δύο δήμοι έχασαν περισσότερους από 2.600 κατοίκους μέσα σε δέκα χρόνια, γεγονός που αναδεικνύει το μέγεθος της δημογραφικής πρόκλησης.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ακόμη και η εγκατάσταση μερικών δεκάδων νέων νοικοκυριών μπορεί να έχει θετικό αντίκτυπο, ιδιαίτερα εφόσον πρόκειται για οικογένειες με παιδιά και ανθρώπους παραγωγικής ηλικίας.
Ωστόσο, το κρίσιμο ζητούμενο δεν είναι μόνο η προσέλκυση νέων κατοίκων, αλλά η δημιουργία των κατάλληλων συνθηκών ώστε αυτοί να παραμείνουν μόνιμα στον τόπο.
651 αιτήσεις στην Ήπειρο – Τρίτα πανελλαδικά τα Ιωάννινα
Η εικόνα είναι ακόμη πιο εντυπωσιακή σε επίπεδο Ηπείρου, καθώς οι αιτήσεις σε Ιωάννινα και Θεσπρωτία φτάνουν συνολικά τις 651, έναντι 160 προβλεπόμενων θέσεων.
Στην Περιφερειακή Ενότητα Ιωαννίνων έχουν καταγραφεί 450 αιτήσεις για 80 θέσεις, αριθμός που την κατατάσσει στην τρίτη θέση πανελλαδικά, πίσω από τις Σέρρες με 616 αιτήσεις και το Κιλκίς με 471.
Σε πανελλαδικό επίπεδο οι αιτήσεις έχουν φτάσει τις 3.770, ενώ το πρόγραμμα προβλέπει την ενίσχυση έως 1.000 νοικοκυριών.
Η διαφορά ανάμεσα στη ζήτηση και στις διαθέσιμες θέσεις αναδεικνύει ένα βασικό ερώτημα: εάν το αυξημένο ενδιαφέρον θα οδηγήσει σε αναπροσαρμογή του αριθμού των δικαιούχων και σε μεγαλύτερη χρηματοδότηση.
Πρέπει πάντως να διευκρινιστεί ότι οι αιτήσεις δεν ισοδυναμούν με εγκρίσεις. Κάθε ενδιαφερόμενος θα πρέπει να πληροί τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις και να ολοκληρώσει τη διαδικασία ελέγχου. Οι αναλυτικοί αριθμοί ανά Περιφερειακή Ενότητα προέρχονται από δημοσιογραφική πληροφόρηση και δεν έχουν συνοδευτεί από αντίστοιχη επίσημη αναλυτική ανακοίνωση του υπουργείου.
Ποιοι μπορούν να λάβουν τα 10.000 ευρώ
Το πρόγραμμα έχει διευρυνθεί σημαντικά σε σχέση με τον αρχικό σχεδιασμό του, με βασικό στόχο την ενίσχυση περιοχών που αντιμετωπίζουν δημογραφική συρρίκνωση.
Η οικονομική ενίσχυση ανέρχεται σε 10.000 ευρώ ανά νοικοκυριό, ανεξάρτητα από τον αριθμό των μελών του, και καταβάλλεται σε δύο ισόποσες δόσεις των 5.000 ευρώ.
Η πρώτη συνδέεται με την οριστική έγκριση της αίτησης, ενώ η δεύτερη καταβάλλεται μετά τη συμπλήρωση ενός έτους αποδεδειγμένης μόνιμης παραμονής στην περιοχή. Προβλέπεται επίσης η δυνατότητα προκαταβολής της πρώτης δόσης για την κάλυψη των εξόδων μετακόμισης, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές είναι ότι δεν απαιτείται πλέον η εξεύρεση εργασίας στον τόπο εγκατάστασης. Έτσι, μπορούν να συμμετέχουν και πολίτες που εργάζονται εξ αποστάσεως ή έχουν τη δυνατότητα να διατηρήσουν την επαγγελματική τους δραστηριότητα.
Η κατοικία μπορεί να είναι ιδιόκτητη, ενοικιαζόμενη ή παραχωρημένη από συγγενικό πρόσωπο, ενώ οι ενδιαφερόμενοι αναλαμβάνουν υποχρέωση πραγματικής και μόνιμης εγκατάστασης.
Υπάρχει, πάντως, μία σημαντική προϋπόθεση: για τη βασική κατηγορία δικαιούχων, η προηγούμενη τριετής διαμονή πρέπει να βρίσκεται εκτός συγκεκριμένων Περιφερειών, μεταξύ των οποίων και η Ήπειρος. Επομένως, το πρόγραμμα δεν καλύπτει γενικά μετακινήσεις κατοίκων από την Ηγουμενίτσα προς τους Δήμους Σουλίου ή Φιλιατών. Προβλέπονται ειδικές διατάξεις για συγκεκριμένες κατηγορίες, όπως ορισμένοι νέοι απόφοιτοι ΑΕΙ.
Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι ο Δήμος Ηγουμενίτσας δεν περιλαμβάνεται στις περιοχές εγκατάστασης που επιδοτούνται.
Αρκούν τα 10.000 ευρώ για να κρατήσουν ζωντανά τα χωριά;
Το αυξημένο ενδιαφέρον δημιουργεί προσδοκίες, αλλά ταυτόχρονα αναδεικνύει και τα όρια μιας πολιτικής που στηρίζεται πρωτίστως στην οικονομική ενίσχυση.
Η μετεγκατάσταση αποτελεί μια σημαντική απόφαση ζωής. Για μια οικογένεια δεν αρκεί μόνο η κάλυψη των αρχικών εξόδων μετακόμισης. Απαραίτητες προϋποθέσεις είναι η πρόσβαση σε εργασία, η διαθεσιμότητα κατοικιών, η λειτουργία σχολείων, οι υπηρεσίες υγείας και οι υποδομές που μπορούν να υποστηρίξουν την καθημερινότητά της.
Ιδιαίτερα για τους Δήμους Σουλίου και Φιλιατών, όπου πολλές κοινότητες βρίσκονται αντιμέτωπες με τη σταδιακή πληθυσμιακή αποδυνάμωση, το ζητούμενο είναι η μετεγκατάσταση να αποτελέσει αφετηρία μιας ευρύτερης πολιτικής αναζωογόνησης της υπαίθρου.
Οι 80 διαθέσιμες θέσεις αποτελούν μια αρχή, αλλά είναι περιορισμένες μπροστά στις ανάγκες δύο δήμων που έχασαν σημαντικό μέρος του πληθυσμού τους μέσα σε μία δεκαετία.
Το ενδιαφέρον που αποτυπώνεται στις 201 αιτήσεις αποτελεί ένα θετικό μήνυμα. Η πραγματική επιτυχία, όμως, θα κριθεί από τον αριθμό των εγκρίσεων, τις οικογένειες που τελικά θα εγκατασταθούν στη Θεσπρωτία και, κυρίως, από το αν θα δημιουργηθούν οι συνθήκες ώστε να παραμείνουν εκεί.
Γιατί η αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος δεν μπορεί να εξαντλείται σε ένα εφάπαξ οικονομικό βοήθημα. Απαιτεί μια συνολική πολιτική που θα δίνει ουσιαστικούς λόγους στους ανθρώπους να επιλέξουν τη θεσπρωτική ύπαιθρο ως τόπο μόνιμης κατοικίας και προοπτικής.
Οι αιτήσεις για το πρόγραμμα υποβάλλονται ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας relocation.vouchers.gov.gr, με καταληκτική ημερομηνία την 31η Δεκεμβρίου 2028 ή νωρίτερα, εφόσον εξαντληθούν οι διαθέσιμες θέσεις.



















